Poszukując pracy w Polsce, zwłaszcza jako cudzoziemiec, warto zachować szczególną ostrożność przy korzystaniu z usług agencji zatrudnienia. Niestety, nieuczciwe praktyki niektórych pośredników mogą prowadzić do oszustw, utraty pieniędzy, a nawet pracy nielegalnej. Aby uniknąć takich sytuacji, należy znać podstawowe zasady bezpiecznego korzystania z pośrednictwa pracy.
Sprawdź, czy agencja działa legalnie
Agencje zatrudnienia w Polsce prowadzą działalność regulowaną, co oznacza, że muszą posiadać wpis do Krajowego Rejestru Agencji Zatrudnienia (KRAZ), prowadzonego przez marszałków województw. Legalnie działająca agencja musi spełniać szereg wymogów, m.in. nie może mieć zaległości wobec Skarbu Państwa i ZUS, a jej właściciele nie mogą być karani za przestępstwa związane z naruszeniem praw pracowniczych. Sprawdzenie agencji w rejestrze KRAZ jest proste – wystarczy wejść na stronę https://stor.praca.gov.pl/portal/kraz. Brak wpisu powinien być sygnałem ostrzegawczym i powodem do rezygnacji z usług danego podmiotu.
Obowiązki agencji zatrudnienia
Legalna agencja zatrudnienia ma szereg obowiązków wobec osób poszukujących pracy. Przede wszystkim nie może pobierać opłat za znalezienie pracy. Dopuszczalne jest jedynie pobieranie zwrotu rzeczywiście poniesionych kosztów, np. za przejazd do miejsca pracy, uzyskanie wizy, badania lekarskie czy tłumaczenie dokumentów. Agencja nie może również dyskryminować ze względu na płeć, wiek, narodowość czy inne cechy chronione prawem. Ma obowiązek przekazać pełne informacje o warunkach zatrudnienia, takie jak stanowisko, miejsce pracy, wysokość wynagrodzenia, czas pracy, rodzaj umowy oraz warunki zakwaterowania, jeśli jest ono zapewniane. Przed rozpoczęciem pracy agencja musi zawrzeć odpowiednie umowy i przekazać niezbędne informacje na piśmie. W przypadku kierowania do pracy za granicą, musi poinformować o wszystkich kosztach związanych z podjęciem pracy. Cudzoziemcy powinni otrzymać informacje w języku dla nich zrozumiałym.
Sygnały ostrzegawcze – kiedy zrezygnować
Należy zachować czujność i zrezygnować ze współpracy z pośrednikiem, który żąda opłat za znalezienie pracy, obiecuje pracę bez formalności, nie chce przedstawić umowy przed wyjazdem, odmawia podania numeru wpisu do KRAZ, proponuje podpisanie dokumentów, których treść jest niezrozumiała, nie podaje danych pracodawcy, wymaga przekazania paszportu lub innych dokumentów tożsamości, albo proponuje „bezpłatny okres próbny” polegający na faktycznym świadczeniu pracy.
Szczególna ochrona cudzoziemców
Agencje, które chcą kierować do pracy cudzoziemców wymagających zezwolenia na pracę, muszą posiadać odpowiednie doświadczenie (co najmniej 2 lata) i wpis w KRAZ. Cudzoziemiec powinien zawsze upewnić się, że posiada pisemną umowę, zna nazwę rzeczywistego pracodawcy, otrzymał informację o wynagrodzeniu i czasie pracy, posiada dokument uprawniający do wykonywania pracy oraz otrzymuje wynagrodzenie na ustalonych warunkach. Jeśli pracodawca lub pośrednik zatrzymał paszport, nie wypłaca wynagrodzenia, zmusza do pracy pod groźbą kary lub ukrywa informacje o warunkach zatrudnienia, należy natychmiast szukać pomocy. Takie sytuacje mogą świadczyć o wyzysku pracowniczym lub handlu ludźmi.
Gdzie szukać pomocy?
W razie wątpliwości lub problemów można skontaktować się z Państwową Inspekcją Pracy (PIP) – porady z zakresu prawa pracy pod numerami 801 002 006 (telefony stacjonarne) i 459 599 000 (komórkowe), od poniedziałku do piątku w godz. 9:00–15:00. Porady dotyczące legalności zatrudniania obcokrajowców udzielane są pod numerem 22 266 79 78 (poniedziałki i czwartki, 9:00–15:00). Pomoc oferuje również Straż Graniczna (tel. +48 22 500 43 76, e-mail: zdsc2.kg@strazgraniczna.pl), Policja (112 lub 997), wojewódzkie i powiatowe urzędy pracy oraz organizacje pozarządowe, takie jak La Strada (tel. +48 22 628 99 99).
Pamiętajmy, że legalna agencja zatrudnienia działa transparentnie, informuje o wszystkich warunkach pracy, nie ukrywa kosztów, nie pobiera niedozwolonych opłat i nigdy nie wymaga oddania paszportu. Jeśli oferta wydaje się zbyt atrakcyjna, warto zachować ostrożność i zweryfikować pośrednika przed podjęciem decyzji.
Źródło: PUP Kalisz
Fot. m.facebook.com
